Cultuur en de Andreaskerk

Geschiedenis

In 2004 herdacht en vierde de Lutherse Gemeente Rotterdam dat er zonder onderbreking gedurende 400 jaren Lutherse predikanten aangesteld waren in deze gemeente. Sinds ongeveer 1590 werd al een kleine groep Lutheranen in Rotterdam bediend door predikanten van elders, bijvoorbeeld uit Middelburg. In deze regio woonden vluchtelingen: met name protestanten die na de val van Antwerpen in 1572 naar het noorden uitweken.

Maar de zeer kwetsbare situatie wijzigde. In 1604 werd een eigen predikant beroepen. En de plannen voor een kerkgebouw door een juist ontstane kerkenraad vielen goeddeels hiermee samen. Dit echte omlijnde begin van de gemeente werd misschien wel het meest duidelijk gemarkeerd door het aanleggen van een doopboek. Deze gegevens maken het jaar 1604 tot één van de meest bijzondere jaren van de gemeente.

Nadat eerst in de buurt van de huidige Goudsesingel bijna schuilkerkachtige plaatsten van samenkomst waren, werd in 1736 de magistrale Wolfshoekkerk in gebruik genomen, het enige gebouw van Rotterdam dat door de beroemde architect Titus Favre ontworpen werd. Later werd dit gebouw verrijkt met een Müllerorgel.

De gemeente kent een bewogen geschiedenis discussies rond patriottisme en Oranjegezindheid, richtingenstrijden etc haar niet gespaard bleven. Echte: men was het nooit zo met elkaar oneens dat er afsplitsingen ontstonden, hetgeen bij andere grotere Lutherse gemeenten wel vaker voorkwam.

Tot mei 1940 heeft men diensten gehouden inde Wolfshoekkerk en de plaquette aan de gevel van de Kamer van Koophandel herinnert daar aan.

Na de oorlog moest de gemeente noodgedwongen voor nieuwbouw naar buiten het centrum uitgeweken worden. Soa kwam zij terecht bij de voor een verenigingsgebouw aangeschafte grond. Met extra toestemmingen kon de kerk van B. van der Lecq, in Rotterdam meer bekend vanwege de door hem ontworpen seinhuisjes langs de Maas, betrokken worden. In plaats van een zaalkerk (de voormalige Wolfshoekkerk) bouwde men een kerk naar Duitse liturgieprincipes, dit gebouw zou een ijkpunt worden voor de naoorlogse Lutherse kerkbouw en -inrichting.

Heden ten dage viert de gemeente, uniek voor Nederland een maal per jaar ter gelegenheid van Hervormingsdag een dienst samen met de Deens Duitse, Noorse Finse en Zweedse (zeemans)kerken/gemeente, alsook met de omliggende parochies en PKN-gemeenten, als de Bergsingelkerk en de Prinsekerk. Dit gebeurde ook bij het grote jubileum in aanwezigheid van Hare Majesteit Koningin Beatrix.

Een boek met een uitgebreid beschreven geschiedenis en vele illustraties (predikantsportretten, zilverwerk en andere kunst) is te bestellen via de kosterij: 010–4663469, à €17,50 excl. Verzendkosten. Zie ook deze pagina.